Ostatni czwartek czerwca, 62. rocznica przyjęcia przez Sejm PRL ustawy o powszechnej elektryfikacji naszego kraju. W Brodnicy przejdzie do historii jako dzień, w który znowu przejezdny jest most przy Wieży Bocianiej. By zdążyć, w ostatnich tygodniach prace prowadzono także w niedziele. W tę ostatnią drogowcy z brodnickiego Przedsiębiorstwa Drogowo-Budowlanego układali kolejne warstwy masy bitumicznej - razem 1385 m kwadratowych. Uroczyste otwarcie z przecięciem biało-czerwonej wstęgi miało nastąpić wczoraj po godz. 17 (już po zamknięciu naszego numeru). - Nareszcie, skończy się ta gehenna - komentowało wielu brodniczan. - Wreszcie będzie można szybciej przejechać przez miasto. Obliczyliśmy. Ten newralgiczny most w Brodnicy, najstarsza przeprawa przez Drwęcę w okolicach, był nieczynny przez ok. 6480 godzin.

Droga na szubienicę Most w tym miejscu mieli pobudować już Krzyżacy, kiedy to na początku XIV wieku kupili osadę Michałowo od polskich władców i musieli do niej mieć dojście. Mostem tym prowadzono skazańców z lochów zamku na wzgórze wisielców (obecna wieża ciśnień), gdzie dokonywano egzekucji. O przeprawie mostowej w tym miejscu wiemy też z planu Brodnicy autorstwa Jerzego Fryderyka Steinera z roku 1743. Prowadziła wprost do nieistniejącej dziś Bramy Dobrzyńskiej, wrót do miasta. Był to most drewniany, zwodzony, podnoszony, kiedy przepływały barki. Potem na przełomie XIX i XX wieku w tym miejscu był most z łukami żelaznymi. W latach międzywojennych most przebudowano i poszerzono do 10 metrów. Od 1932 roku wygląda mniej więcej jak ten obecny, z tym, że miał filar w środku rzeki. 21 stycznia 1945 roku wysadzili go Niemcy, tylko od jednego brzegu do filara. Czerwonoarmiści zasypali miejsce po tej wysadzonej połówce mostu cegłami z zawalonych przy wybuchu budynków i był przejezdny. Potem go odbudowano solidniej i tak istniał, z filarem w rzece, do ubiegłego roku. Za Niemców pod nazwą Bruckenstrasse, czyli trasy mostowej, a w latach stalinowskich (lata 60. ubiegłego wieku) ulicy Armii Czerwonej.

Obroty spadły Filar w środku rzeki stał się główną przyczyną, by most zmodernizować. Zdecydowano, że się tak niebezpiecznie przesunął, iż postanowiono go w ogóle zlikwidować, wyburzyć całą konstrukcję i pobudować od nowa. Zaplanowano, że most ma być także pół metra wyżej, niż był, ale o takich samych wymiarach (26,59 m długości i 13,45 m szerokości). Wstępnie koszty jego modernizacji zaplanowano na 7,4 miliona. 4 sierpnia ubiegłego roku otworzono koperty z propozycjami firm, które zechciały to zrobić. Były cztery. Najtaniej swoje usługi wyceniła firma z Piły - 4,45 mln - i z nią podpisano umowę. 3 października roboty ruszyły. Most zamknięto, zrobiono objazdy, a dla pieszych wytyczono trasę pomiędzy zabudowaniami między ul. Mostową a Kościelną. Na tej pierwszej ulicy w punktach handlowych obroty spadły nawet o 70 procent. Były propozycje radnego Jana Kowalskiego, aby handlowcom umorzyć z tego tytułu miejskie podatki. Burmistrz odmówił.

Nie ma mostu 20 października tej części mostu, po której się jeździło, już nie było. Wielki dźwig, przy dużym zainteresowaniu mieszkańców, wyciągnął ostatnią 50-tonową bryłę zbrojonego betonu. Dźwig mógłby wyciągnąć bryły nawet 250-tonowe, ale nie było tak ogromnej ciężarówki, by to wywiozła. Zresztą i tak te mniejsze około 50-tonowe bryły, zanim trafiły na ciężarówkę, cięte były na mniejsze kawałki. Po tym wszystkim przystąpiono do demontażu winowajcy całego zamieszania - filara w Drwęcy. Tu cięto go pionowo i poziomo na około 10-tonowe kawałki i tak powoli wyciągano na brzeg. Praca się ślimaczyła, bo konstrukcja filara okazała się bardzo trwała. Niemal równocześnie zaczęły się prace przy rozbiórce przyczółków. Rozbiórka ta mogła odbywać się jedynie pod osłoną ścianek szczelnych, czyli tzw. grodzic stalowych. W naszym przypadku były to ponad 6-metrowe wygięte elementy stalowe, które jedno przy drugim wbito w dno Drwęcy około pół metra od istniejących przyczółków. W ten sposób zostały one odcięte od płynącej wody i przystąpiono do ich rozbiórki.

I jest most W połowie grudnia rozpoczyna się budowa nowego mostu. Rozpoczęło się od palowania przyczółków. Specjalna maszyna po obu stronach rzeki wywierciła po sześć otworów o średnicy 1,2 metra każdy na głębokość 8 metrów. Uzbrojono je i zalano betonem. Na nich będzie oparta przyszła konstrukcja jezdna mostu. W lutym firma z Gliwic wykonała na nich próby obciążeniowe. Zdały egzamin i można było przystąpić do kolejnego etapu. Na postawionych palach wykonano żelbetową ławę dochodzącą do wcześniej wbitych grodzic. Na tym został wykonany korpus, a na nim ułożono 14 belek w dwa dni. Nie przeszkadzało nikomu, że drugą ich połowę układano w piątek 13 kwietnia. Mierzące 25 metrów i 86 centymetrów belki przyjechały do nas z Kielc. Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji, korzystając z okazji, wprowadziło w nową konstrukcję nową rurę na wodę. - Ponad 15 lat na tym moście nie mieliśmy swojej rury - informuje prezes Wodociągów Henryk Zdunkowski. - Teraz będziemy mieli przejścia na wszystkich mostach, co jest bardzo wygodne podczas awarii. Zawsze wodę można puścić inną nitką, więc praktycznie nigdy wody w kranach nie powinno zabraknąć. 2 maja w samo południe, kiedy włodarze miasta na Dużym Rynku brali udział w uroczystościach, robotnicy wylewali na ułożone belki beton B-35, o podwyższonej wytrzymałości. Beton przyjeżdżał do Brodnicy w "gruszkach" z Torunia. Około 130 metrów sześciennych. Potem zaczęły się prace wykończeniowe, układano chodniki, poręcze. 21 czerwca na moście pojawiła się ekipa z brodnickiego PDB. Zaczęły się prace przy układaniu nawierzchni. Wczoraj można było już przejechać.

A wszystko kosztowało Ta największa samorządowa inwestycja tego roku kosztowała 4,617 miliona złotych, choć wykonawca - firma PolDróg z Piły w przetargu zaoferowała, że wykona prace za 4,45 miliona. Co było przyczyną, że inwestycja kosztowała o ponad 160 tys. więcej? - Na inwestycję składają się nie tylko koszty wykonania robót budowlanych - informuje Zdzisława Marciniak, dyrektor wydziału rozwoju, współpracy zewnętrznej i informacji Urzędu Miasta. - Dochodzą jeszcze koszt wykonania dokumentacji technicznej - 92 tys. (osobny przetarg w 2007 roku), studium wykonalności - 5,5 tys., nadzór inwestorski - 52 tys. oraz promocja projektu - 12,3 tys.

KRZYSZTOF CEDRO Na podstawie własnych obserwacji oraz uzyskiwanych od Tadeusza Urbańskiego, dyrektora wydziału zarządzania przestrzenią, środowiskiem i infrastrukturą miejską w UM Brodnica

Brodnica - miasto przepraw przez Drwęcę W granicach Brodnicy mamy obecnie 8 czynnych przepraw przez Drwęcę. W bliższych i dalszych planach do niedawna było lub jest 6 kolejnych. W kolejności od północnego-wschodu są to (miały być, lub mają być): * most łączący ulicę Lidzbarską z ulicą Sikorskiego (w dalekich planach jako część brodnickiej obwodnicy), * most żelazny kolejowy z torami z Brodnicy w kierunku Sierpca (czynny), * kładka dla pieszych przy Polmo (czynna), * most drogowy od ulicy Żeromskiego do ulicy Nad Drwęcą (w planach poprzednich władz miejskich), * kładka dla pieszych od ul. Nad Drwęcą do ul. Mazurskiej (była planowana, kiedy budowano sklep), * most drogowy w ciągu ulicy Mostowej (od dzisiaj znowu czynny), * kładka dla pieszych od ul. Przesmyk do budowanej galerii handlowej (ma powstać w roku 2013), * most drogowy w ciągu ulicy Kościelnej (po przebudowie w 2011 roku), * kładka dla pieszych w parku Jana Pawła II (czynna), * most drogowy w ciągu ulicy Sienkiewicza (czynny, ma być remontowany w 2013-14 roku), * most w przedłużeniu ulicy Paderewskiego (nieistniejący, obecne władze nie wykluczają tu jego lokalizacji jako połączenie centrum z obwodnicą), * most wojskowy (czynny, zlokalizowany na terenie jednostki wojskowej i dostępny tylko dla wojska), * most w ciągu obwodnicy (czynny od 2010 roku), * most kolejki wąskotorowej w pobliżu Ustronia (nieczynny z propozycjami wykorzystania dla rowerzystów).